Zonnepanelen zijn niet meer weg te denken uit het Nederlandse straatbeeld. Ze dragen bij aan duurzame energieopwekking en kunnen de energierekening verlagen. Toch kunnen zonnepanelen ook tot conflicten tussen buren leiden. Denk aan hinderlijke schittering, of juist schaduw van een buurperceel op de zonnepanelen waardoor zonnepanelen minder energie opwekken. Wanneer moet je zulke hinder accepteren en wanneer kun je hier iets tegen doen? In deze blog leggen wij uit welke factoren een rol kunnen spelen.
De bovenste glasoppervlakte van zonnepanelen kan zonlicht reflecteren. Afhankelijk van de ligging van de panelen, de omgeving én de stand van de zon kan hierdoor hinderlijke schittering ontstaan voor omwonenden. Wie via het bestuursrecht bezwaar wil maken tegen zonnepanelen, heeft maar beperkte mogelijkheden. Voor het plaatsen van zonnepanelen op een dak is namelijk in veel gevallen geen vergunning nodig. Behalve gemeentelijke regels in het omgevingsplan bevat het omgevingsrecht geen normen voor schitteringen van zonnepanelen. Dit betekent echter niet dat buren alle hinder moeten accepteren.
Wie ernstige hinder ervaart van zonnepanelen van de buren, kan onder omstandigheden een beroep doen op het burenrecht. Artikel 5:37 van het Burgerlijk Wetboek bepaalt dat eigenaren van naburige erven elkaar geen onrechtmatige hinder mogen toebrengen.
Of hinder daadwerkelijk onrechtmatig is, hangt af van alle omstandigheden van het geval. Bij zonnepanelen kunnen onder meer de volgende factoren een rol spelen:
Als je van mening bent dat de zonnepanelen van de buren onrechtmatige hinder veroorzaken, dan zou je bij de rechter kunnen vragen om verwijdering of aanpassing van de zonnepanelen. De rechter maakt bij de beoordeling van de kwestie een belangenafweging tussen de belangen van degene die gebruik maakt van de zonnepanelen en de belangen van degene die de hinder ondervindt. Aan de zijde van de eigenaar van de zonnepanelen kan dit gaan om financiële en/of praktische bezwaren, bijvoorbeeld doordat de zonnepanelen de voornaamste energievoorziening van de woning zijn.
Gevolgen van schittering kunnen hoog oplopenDat hinder door zonnepanelen tot grote hoogte kan reiken, blijkt uit een recente zaak over een zonnepark bij Schiphol. In deze kwestie veroorzaakte een nabijgelegen zonnepark een ernstig gevaar voor de vliegveiligheid. De eigenaar van het zonnepark moest maatregelen treffen en een deel van de zonnepanelen verwijderen.
Lees meer...
Een conflict over zonnepanelen kan zich ook andersom voordoen. Een boom, aanbouw, dakkapel of ander bouwwerk van de buren kan schaduw werpen op de bestaande zonnepanelen. Daardoor kunnen de panelen minder elektriciteit produceren en kan de eigenaar financieel nadeel ondervinden. Ook in zo'n situatie kan het burenrecht een rol spelen. Bij deze beoordeling kan onder meer worden gekeken naar:
Bij de beoordeling van de hinder wordt de korte periode van hoogstaande zon als meetpunt genomen, omdat de zonnepanelen in deze periode de meeste energie kunnen opwekken. Het grootste deel van het rendementsverlies zal dan ook in deze periode ontstaan. Een verminderd rendement betekent echter niet automatisch dat de buren onrechtmatig handelen. De eigenaar van de zonnepanelen zal in een procedure doorgaans aannemelijk moeten maken hoeveel rendement daadwerkelijk verloren gaat. Hoe hoger het rendementsverlies daadwerkelijk is, des te eerder zal er over onrechtmatige hinder gesproken worden.
Ook het moment waarop de zonnepanelen zijn geplaatst of een woning is gekocht, kan van belang zijn. Als een eigenaar bij de aankoop van een perceel rekening had kunnen houden met mogelijke hinder voor zijn zonnepanelen, zal hij deze hinder in beginsel moeten dulden.
Bij conflicten over bomen en andere beplanting zal rekening moeten worden gehouden met de belangen van beide buren. Volledige verwijdering is niet altijd noodzakelijk. De gekozen oplossing moet in verhouding staan tot de veroorzaakte hinder. Zo ligt het snoeien van het overgroeiende deel van de beplanting eerder voor de hand, dan volledige verwijdering van een boom.
Geschillen over zonnepanelen zijn vaak heel feitelijk. De ligging van de woning, de stand van de zon, de duur van de hinder, het daadwerkelijke rendementsverlies en mogelijke alternatieven kunnen allemaal van belang zijn.
Ervaar je hinder door zonnepanelen van je buren? Of zorgen een boom, aanbouw of dakkapel van de buren ervoor dat jouw zonnepanelen aanzienlijk minder energie opwekken? Neem dan contact met ons op, wij helpen je graag verder.
Deze blog is geschreven door mr. Andrea van Dijk en mr. Pepijn Boon